Netcongestie bij Enexis raakt in Overijssel ruim 20 stations, ook de drie rond Zwolle. Wie daar meer vermogen wil afnemen, komt op de wachtlijst, en Enexis zegt dat bedrijven de komende 5 tot 10 jaar met wachttijden moeten rekenen. Zet je aanvraag daarom nu op die lijst. Haal intussen de ruimte uit je huidige aansluiting door pieken te verlagen en verbruik te verschuiven.
Met de status van je eigen gebied en de contracten van Enexis kies je welke route bij je bedrijf past.
Waar netcongestie bij Enexis in Overijssel speelt
Rond Zwolle gaan nieuwe aanvragen voor afname bij de stations Weteringkade, Hessenweg en Frankhuisweg op de wachtlijst. Elk station kreeg die status op een ander moment.
- Zwolle Weteringkade. Het congestieonderzoek voor afname is afgerond, met een rapport van 17 april 2025. Het gaat om aansluitingen in delen van de gemeente Zwolle.
- Zwolle Hessenweg. Enexis meldde op 17 september 2026 33 nieuwe knelpunten, waarvan 24 in Overijssel en allemaal voor afname. Hessenweg hoorde daarbij. Klanten daar stonden al op de wachtlijst door congestie in het hoogspanningsnet van TenneT.
- Zwolle Frankhuisweg. In de update van 19 oktober 2026 meldde Enexis 13 nieuwe knelpunten in vier provincies. Frankhuisweg was het enige station in Overijssel. Klanten blijven daar op de wachtlijst.
Buiten Zwolle noemde dezelfde septemberupdate onder meer Almelo, Dedemsvaart, Deventer, Goor, Haaksbergen, Tubbergen en Vroomshoop. De lijst met congestieonderzoeken van Enexis bevat verder Kampen, IJsselmuiden, Raalte, Ommen, Olst, Rijssen en Hardenberg. Bij al deze zeven stations heeft TenneT een onderzoek voor afname afgerond.
Wat de kleuren op de capaciteitskaart betekenen
De capaciteitskaart van Enexis toont per gebied met een kleur hoeveel transportcapaciteit er voor afname over is. Enexis werkt de kaart elke eerste vrijdag van de maand bij. Oranje heet bij Enexis fase 1a, rood fase 2 met congestiemanagement. De tabel zet de vier kleuren naast elkaar.
| Kleur | Wat Enexis ermee bedoelt | Wat het voor je aanvraag betekent |
|---|---|---|
| Transparant | Transportcapaciteit is beschikbaar | Aanvragen kan |
| Geel | Schaarste verwacht op korte termijn | Een offerte is 1 maand geldig in plaats van 3 |
| Oranje | Tekort gemeld bij de ACM, congestiemanagement wordt onderzocht | Nieuwe aanvragen gaan op de wachtlijst |
| Rood | Congestiemanagement lost het tekort onvoldoende op | Nieuwe aanvragen gaan op de wachtlijst |
Een station kan van kleur wisselen, soms binnen een week. Enexis raadt af om alleen op basis van de kaart te investeren in iets dat extra vermogen vraagt. Bel of mail Enexis met je plannen voordat je bestelt.
Wat een congestieonderzoek van Enexis is
Een congestieonderzoek is de analyse waarin de netbeheerder bepaalt of congestiemanagement een gebied met een tekort kan ontlasten. Congestiemanagement betekent dat partijen op afroep minder afnemen, zodat er ruimte vrijkomt voor anderen. Het onderzoek ligt bij de netbeheerder waar de congestie optreedt: Enexis voor het regionale net, TenneT voor het hoogspanningsnet.
Op de site van Enexis staat elk onderzoek met de status Loopt, Afgerond of Ingetrokken. Voor Zwolle Weteringkade luidt de uitkomst dat Enexis nieuwe aanvragen voorlopig op de wachtlijst houdt, omdat het transportvermogen op is. TenneT heeft op hetzelfde station ook congestie afgeroepen. Een uitbreiding van Enexis lost het tekort dus pas helemaal op als ook TenneT zijn deel heeft uitgebreid.
Een afgerond onderzoek met die uitkomst zet een gebied op rood. Voor wie al op de wachtlijst staat, verandert er dan weinig.
Hoe je op de wachtlijst van Enexis komt
Je komt op de wachtlijst van Enexis door een offerte voor meer transportvermogen aan te vragen en te ondertekenen. De datum waarop Enexis de complete aanvraag ontvangt, bepaalt je plek. Enexis adviseert zelf om altijd een offerte aan te vragen, ook als er op dat moment ruimte ontbreekt. Wacht je met aanvragen tot je de capaciteit echt nodig hebt, dan sluit je achteraan.
Komt er capaciteit vrij, dan verdeelt Enexis die op volgorde van de lijst. Door nieuwe voorrangsregels die sinds 1 juli 2026 gelden, vervalt de ruimte die Enexis vroeger reserveerde voor toekomstige kleinverbruikaansluitingen. Die ruimte geeft Enexis sinds oktober 2026 stap voor stap vrij.
- Klanten met maatschappelijke voorrang gaan eerst: ziekenhuizen, drinkwaterbedrijven, wonen, zorg en onderwijs. De ACM bepaalt wat daaronder valt.
- Wie in aanmerking komt, krijgt uiterlijk eind november 2026 bericht.
- Kleinverbruikers die in aanmerking komen, krijgen naar verwachting in het eerste kwartaal van 2027 een offerte.
- Waar ruimte overblijft, volgt in de eerste helft van 2027 een tweede vrijgave.
Hoeveel er vrijkomt, verschilt volgens Enexis sterk per gebied. Op stations met een knelpunt komt er nu niets vrij. Enexis noemt in het jaarverslag over 2025 een wachtlijst van ruim 10.000 zakelijke aanvragen voor een nieuwe of zwaardere aansluiting.
Welke contracten Enexis biedt naast de wachtlijst
Naast de wachtlijst biedt Enexis contracten waarmee je onder voorwaarden eerder of goedkoper vermogen gebruikt. Twee daarvan zijn blokstroom en de groepstransportovereenkomst.
Blokstroom geeft transportrecht in een vast blok van 0.00 tot 6.00 uur, bovenop je bestaande aansluit- en transportovereenkomst. Je betaalt de netwerkkosten voor die 6 uur, 25 % van het normale bedrag. Het kan alleen waar het station 's nachts ruimte heeft. Overschrijd je het blok, dan volgt eerst een waarschuwing en daarna kan Enexis het recht opschorten. Het contract blijft gelden als de congestie in je regio voorbij is.
Een groepstransportovereenkomst (GTO) laat een groep bedrijven één afgesproken transportcapaciteit delen. Elk bedrijf houdt zijn eigen aansluiting. De groep vormt een juridische entiteit, alle deelnemers zitten achter hetzelfde transportverdeelstation en er ligt een gezamenlijk energieprofiel.
| Route | Voor wie | Wat je ervoor teruggeeft | Wat de sturing moet doen |
|---|---|---|---|
| Wachtlijst | Elke aanvraag voor meer vermogen | Tijd | Binnen de huidige aansluiting blijven |
| Blokstroom | Bedrijven met verbruik dat 's nachts kan | Extra vermogen alleen van 0.00 tot 6.00 uur | Laden en processen in het blok plannen |
| GTO | Grootzakelijke aansluitingen boven 3x80 A achter één station | Een deel van je eigen vrijheid | Samen onder de groepsgrens blijven |
De bredere landelijke route met flexibele contracten en wat er sinds 1 juli 2026 veranderde, staat in netcongestie oplossen met een EMS.
Hoe je binnen je huidige aansluiting blijft
Binnen je huidige aansluiting blijven lukt door het totaal op de hoofdaansluiting te meten en verbruikers die kunnen wachten automatisch af te schakelen of te verschuiven. Dat is peak shaving. Het werkt op elke aansluiting, ongeacht de kleur op de kaart.
- Meet het totaal. Een eigen meter op de hoofdaansluiting toont het verbruik per moment, sneller dan de factuur.
- Bepaal wat kan wachten. Boilers, elektrische elementen, laadpalen en koeling zijn vaak verschuifbaar. Productie en verwarming in gebruik gaan voor.
- Leg een grens met marge vast. De sturing tempert verbruikers zodra het totaal die grens nadert.
- Plan zwaar verbruik op rustige uren. Een boiler die 's nachts opwarmt, staat overdag stil.
In een nieuw appartementengebouw in Overijssel met ruim 30 appartementen werkten wij met precies deze vraag. De aansluiting is 3x80 A, terwijl de warmtepompen, de elektrische elementen en een verwarmde hellingbaan samen veel meer kunnen vragen. De elementen, de booster en het laden van de boilers zijn afschakelbaar, en naast de submeters zit een hoofdmeting op de aansluiting. Tapwater wordt 's nachts gemaakt, als het overige verbruik laag is. Alles draait op één regeling die op vermogen stuurt binnen de 3x80 A. De metingen leggen ook de basis om na de eerste winter een accu te dimensioneren. Lees de case van het appartementengebouw in Overijssel.
Hoe je je eigen piek op de factuur vindt en wat een overschrijding kost, staat bij gecontracteerd vermogen overschreden. De techniek achter het afschakelen lees je in peak shaving voor bedrijven.
Veelgestelde vragen
Hoe zie ik of mijn adres in een congestiegebied van Enexis ligt?
Op de capaciteitskaart van Enexis. Open de kaart voor afname, kies de laag Totaal en zoek je adres op. Oranje en rood betekenen dat nieuwe aanvragen op de wachtlijst gaan. Enexis werkt de kaart elke eerste vrijdag van de maand bij. Bespreek je plannen daarna met Enexis zelf, want een gebied kan snel van kleur wisselen.
Hoe lang duurt de wachtlijst van Enexis?
Jaren. Enexis schrijft dat bedrijven de komende 5 tot 10 jaar rekening moeten houden met wachttijden. Je plek hangt af van de datum waarop Enexis je complete offerteaanvraag ontving. Daarom loont het om nu aan te vragen en te ondertekenen, ook als je het vermogen pas later nodig hebt.
Krijg ik ruimte uit de vrijgave van oktober 2026?
Misschien. Enexis geeft sinds oktober 2026 ruimte vrij die eerder gereserveerd was voor kleinverbruik. Klanten met maatschappelijke voorrang gaan eerst, daarna de wachtlijst op volgorde. Wie in aanmerking komt, hoort het uiterlijk eind november 2026. Op stations met een knelpunt komt nu niets vrij.
Wat is het verschil tussen oranje en rood op de kaart?
Het onderzoek. Bij oranje heeft Enexis een tekort gemeld bij de ACM en onderzoekt het of congestiemanagement ruimte maakt. Bij rood is dat onderzoek klaar en lost congestiemanagement het tekort onvoldoende op. In beide gevallen gaan nieuwe aanvragen op de wachtlijst, en voor wie er al op staat verandert weinig.
Is blokstroom interessant voor mijn bedrijf?
Ja, als een flink deel van je verbruik 's nachts kan. Blokstroom geeft transportrecht van 0.00 tot 6.00 uur en je betaalt 25 % van de normale netwerkkosten. Denk aan een wagenpark dat 's nachts laadt of een koelcel die vooruit koelt. Enexis biedt het alleen waar het station 's nachts ruimte heeft.
Kan ik met een EMS van de wachtlijst af?
Nee. Een EMS verandert je plek op de lijst niet. Het helpt je wel om tot die tijd binnen je huidige aansluiting te blijven, door pieken te verlagen en verbruik te verschuiven. Daarmee passen vaak extra verbruikers op dezelfde aansluiting. Met blokstroom houdt de sturing het extra verbruik binnen het blok van 0.00 tot 6.00 uur.
Energiemanagement in de regio Zwolle
Wij zitten in de Makersfabriek aan de Ceintuurbaan in Zwolle en werken vanuit Zwolle in heel Nederland, ook in Meppel, Hoogeveen en Kampen. Na een schouw brengen wij de aansluiting, de apparatuur en het verbruik in kaart en ontwerpen wij de sturing. Meer staat bij energiemanagement in Zwolle en bij peak shaving en optimalisatie.